یادداشت : بهرام جرجانی - یک سؤال ساده، اما جدی: بالاخره تصمیم گرفته‌اید یا هنوز در حال تصمیم‌گیری هستید؟ این روزها مردم با یک اتفاق عجیب روبه‌رو هستند؛
یک مسئول از یک تصمیم خبر می‌دهد، مسئول دیگری همان موضوع را «در حال بررسی» می‌داند و کمی بعد، مقام دیگری می‌گوید اساساً هنوز چنین تصمیمی گرفته نشده است.
نمونه؟
افزایش حقوق و انتخابات شوراها.
دو موضوع کاملاً متفاوت، اما با یک مشکل مشترک:
ابهام در اطلاع‌رسانی رسمی.
در موضوع افزایش حقوق، علی بابایی کارنامی، رئیس کمیسیون اجتماعی مجلس، در جریان سفر اعضای این کمیسیون به گلستان اعلام کرد با دستور رئیس‌جمهور و پیگیری کمیسیون اجتماعی، قرار است حقوق کارمندان دولت از ۲ هزار تا ۲۰ هزار امتیاز افزایش پیدا کند و متوسط افزایش حدود ۷ میلیون تومان باشد. او همچنین گفت این افزایش، در صورت ابلاغ، از اول مهرماه محاسبه و پرداخت خواهد شد.
طبیعی است که کارمند و بازنشسته با شنیدن چنین خبری، آن را جدی بگیرد.
اما چند روز بعد، ۱۳ مهرماه، سیدحمید پورمحمدی، رئیس سازمان برنامه و بودجه، در پاسخ به پرسش درباره افزایش مجدد حقوق گفت:
«افزایش مجدد حقوق کارمندان و بازنشستگان فعلاً در دستور کار دولت نیست.»
حالا مردم چه برداشتی باید داشته باشند؟
یک مقام رسمی از دستور رئیس‌جمهور و رقم مشخص افزایش صحبت می‌کند؛ مقام مسئول دیگری در دولت می‌گوید این موضوع فعلاً در دستور کار نیست.
ممکن است از نظر اداری توضیحی برای این تفاوت وجود داشته باشد؛ مثلاً یکی درباره یک پیشنهاد یا پیگیری صحبت کرده باشد و دیگری درباره تصمیم نهایی و تأمین اعتبار.
اما سؤال اصلی همچنان باقی است:
چرا این تفاوت، قبل از انتشار خبر برای مردم روشن نشده است؟
---
ماجرای انتخابات شوراها هم کم‌ابهام نیست
۱۱ مهرماه، علی کشوری، سخنگوی هیئت مرکزی نظارت بر انتخابات مجلس، گفت در ادامه پیگیری‌ها قرار شده انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا در نیمه اول آبان و در یکی از روزهای ۸ یا ۱۵ آبان برگزار شود.
اما فقط یک روز بعد، ۱۲ مهرماه، علی زینی‌وند، معاون سیاسی وزیر کشور و رئیس ستاد انتخابات کشور، اعلام کرد:
«هنوز هیچ تاریخی برای انتخابات شوراهای شهر و روستا تعیین نشده»
و تأکید کرد تاریخ‌هایی که در فضای عمومی اعلام شده، قطعی و نهایی نیستند و وزارت کشور همچنان منتظر ابلاغ درباره اصل برگزاری انتخابات است.
حتی در همان روز، محمدصالح جوکار، رئیس هیئت مرکزی نظارت بر انتخابات شوراها، نیز اعلام کرد درباره تاریخ دقیق باید در نشست مشترک هیئت مرکزی نظارت و ستاد انتخابات کشور تصمیم‌گیری شود.
خب؛ مردم باید کدام روایت را مبنا قرار دهند؟
۸ آبان؟
۱۵ آبان؟
یا هنوز هیچ تاریخی تعیین نشده؟
اینجاست که موضوع از یک خبر انتخاباتی فراتر می‌رود.
---
مسئله، اختلاف نظر نیست؛ مسئله، نحوه اطلاع‌رسانی است
اختلاف نظر میان مسئولان چیز عجیبی نیست.
در دولت، مجلس و دستگاه‌های اجرایی ممکن است درباره یک موضوع، پیشنهادهای مختلف مطرح شود و تا زمان طی‌شدن مراحل قانونی، تصمیم نهایی شکل نگیرد.
مشکل از جایی شروع می‌شود که «پیشنهاد»، «پیگیری»، «برنامه»، «تصمیم» و «ابلاغ رسمی» در افکار عمومی از یکدیگر تفکیک نشوند.
مردم قرار نیست کارشناس تشخیص فرآیندهای داخلی دولت باشند.
وقتی یک رئیس کمیسیون مجلس درباره افزایش حقوق با ذکر رقم صحبت می‌کند، طبیعی است که مردم آن را خبر بدانند.
وقتی سخنگوی هیئت نظارت از ۸ یا ۱۵ آبان صحبت می‌کند، طبیعی است که مردم تصور کنند تاریخ انتخابات مشخص شده است.
پس اگر هنوز تصمیم نهایی گرفته نشده، باید همان ابتدا و با صراحت گفته شود:
«این فقط یک پیشنهاد است.»
اگر تصمیم گرفته شده اما ابلاغ نشده:
«این تصمیم هنوز قابلیت اجرا ندارد.»
و اگر تصمیم نهایی و قانونی است:
«این تصمیم رسمی است و از این تاریخ اجرا می‌شود.»
این شفافیت، نه امتیاز ویژه‌ای است و نه مطالبه‌ای سیاسی؛
حداقل چیزی است که مردم از اطلاع‌رسانی رسمی انتظار دارند.
یک مطالبه ساده
از دولت، مجلس و همه دستگاه‌های مسئول انتظار می‌رود یک سازوکار روشن برای اطلاع‌رسانی تصمیمات داشته باشند.
یک موضوع، یک مرجع رسمی، یک روایت روشن.
مردم از مسئولان انتظار ندارند همیشه خبر خوش بشنوند.
اما انتظار دارند وقتی خبری از تریبون رسمی منتشر می‌شود، بدانند:
خبر است، نه حدس؛
تصمیم است، نه پیشنهاد؛
ابلاغ است، نه پیگیری؛
و سیاست رسمی است، نه نظر شخصی یک مسئول.
چون اعتماد عمومی با یک خبر اشتباه از بین نمی‌رود؛
اما تکرارِ خبر، تکذیب، اصلاح و تکذیبِ تکذیب، می‌تواند آن را فرسوده کند.
مسئولان عزیز؛
اول تصمیم بگیرید، بعد خبر بدهید.
مردم قرار نیست هر صبح خبر رسمی بخوانند و شب، دنبال تکذیبیه همان خبر بگردند.
بهرام جرجانی | کارشناس حقوق
- نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
- نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های اسلامی منتشر نمی‌شود.
- نظرات بعد از ویرایش ارسال می‌شود.