ترکمن سسی - بهرام جرجانی - وقتی هزینه سبد معیشت به مرز ۸۰ تا ۹۰ میلیون تومان رسیده، چگونه درآمد ۲۷ میلیون تومانی می‌تواند معیار برخورداری یک خانواده چهار نفره از حمایت معیشتی باشد؟
اظهارات اخیر وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی درباره تعیین سقف درآمدی برای دریافت کالابرگ، پرسشی جدی و غیرقابل چشم‌پوشی را پیش روی سیاست‌گذاران قرار داده است: مبنای واقعی این اعداد چیست و کدام تصویر از زندگی مردم در محاسبات وزارتخانه لحاظ شده است؟
بیایید به جای اظهارنظرهای کلی، اعداد را کنار یکدیگر قرار دهیم.
حداقل مزد پایه کارگران در سال ۱۴۰۵ حدود ۱۶ میلیون و ۶۲۵ هزار تومان تعیین شده است. حتی با احتساب مزایای قانونی، دریافتی یک کارگر متأهل دارای دو فرزند به حدود ۲۶ میلیون تومان می‌رسد؛ آن هم پیش از کسورات.
یعنی خانواده‌ای چهار نفره که نان‌آور آن تمام‌وقت کار می‌کند، با درآمدی تقریباً برابر سقف اعلام‌شده دولت زندگی می‌کند؛ اما قرار است همین سقف، مبنای تشخیص نیازمندی و برخورداری از حمایت معیشتی باشد!
از سوی دیگر، محاسبات کارگری، هزینه سبد معیشت خانوار را در شهریورماه حدود ۷۸ میلیون تومان برآورد کرده‌اند. برآوردهای دیگری نیز رقم این هزینه را در مهرماه به بیش از ۹۱ میلیون تومان رسانده‌اند.
حالا سؤال اینجاست: فاصله میان ۲۷ میلیون تومان درآمد و نزدیک به ۸۰ تا ۹۰ میلیون تومان هزینه زندگی را چه کسی باید جبران کند؟
هزینه اجاره مسکن، خوراک، پوشاک، درمان، آموزش، حمل‌ونقل، قبوض و ده‌ها نیاز ضروری دیگر با بخشنامه و تعیین سقف درآمدی کاهش پیدا نمی‌کند.
مسئله فقط عدد ۲۷ میلیون تومان نیست؛ مسئله فاصله عمیق میان واقعیت زندگی مردم و معیارهایی است که برای حمایت از آنان تعیین می‌شود.
از آن عجیب‌تر، ملاک قرار دادن مالکیت خودرو، ملک یا وضعیت اشتغال رسمی است. آیا داشتن یک خودروی چند سال کارکرده، خانه‌ای با ارزش غیرقابل نقدشوندگی یا شغل رسمی با حقوق حداقلی، به معنای توانایی تأمین هزینه‌های زندگی است؟ آیا دارایی روی کاغذ می‌تواند جای درآمد ماهانه و قدرت خرید واقعی را بگیرد؟
آقای وزیر! مردم با اعداد و شاخص‌های اداری زندگی نمی‌کنند؛ با قیمت نان، برنج، گوشت، اجاره خانه، هزینه درمان و شهریه مدرسه زندگی می‌کنند.
اگر دولت برای سال ۱۴۰۵ حداقل مزد را تعیین کرده، اگر قیمت کالاها و خدمات هر روز فشار بیشتری بر سبد خانوار وارد می‌کند و اگر برآوردهای کارشناسی از فاصله چند ده میلیونی میان دستمزد و هزینه معیشت حکایت دارند، چگونه می‌توان سقف ۲۷ میلیون تومانی را بدون ارائه محاسبات شفاف، معیار برخورداری از حمایت دانست؟
کالابرگ قرار نیست جایگزین سیاست درست اقتصادی، کنترل تورم، نظارت بر بازار و تأمین قدرت خرید مردم شود. این حمایت باید به دست کسانی برسد که واقعاً به آن نیاز دارند؛ نه اینکه با معیارهای غیرشفاف، بخشی از خانوارهای کم‌درآمد و حتی شاغلان حداقل‌بگیر از آن محروم شوند.
مطالبه روشن است:
۱. مبنای کارشناسی تعیین سقف‌های ۲۰ و ۲۷ میلیون تومانی منتشر شود.
۲. هزینه واقعی سبد معیشت خانوار، متناسب با شهر، تعداد اعضا و شرایط اقتصادی روز، در محاسبات لحاظ شود.
۳. مالکیت خودرو، ملک و اشتغال رسمی بدون بررسی ارزش واقعی دارایی و درآمد قابل‌تصرف، معیار قطعی محرومیت از حمایت نباشد.
۴. سازوکار اعتراض و بازبینی دهک‌بندی و وضعیت مشمولان شفاف و قابل دسترس باشد.
آقای وزیر؛ پیش از آنکه درباره استحقاق مردم برای دریافت کالابرگ تصمیم بگیرید، پاسخ دهید با درآمد ۲۷ میلیون تومانی چگونه می‌توان یک خانواده چهار نفره را در شرایط اقتصادی امروز اداره کرد؟
مردم از دولت انتظار ندارند با اعداد، فقر را پنهان کند؛ انتظار دارند با سیاست‌های مؤثر، از فشار آن بکاهد.
حمایت معیشتی حق برخورداری از یک سیاست عادلانه است، نه امتیازی که مردم برای اثبات نیازمندی خود ناچار باشند از میان معیارهای مبهم عبور کنند.
✍️ بهرام جرجانی | کارشناس حقوق
- نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
- نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های اسلامی منتشر نمی‌شود.
- نظرات بعد از ویرایش ارسال می‌شود.